Carpe diem

Carpe diem

zaterdag 23 november 2013

Tweewielers


Zweden is het fietsland bij uitstek - althans dat vinden ze zelf - en er gaat niets boven een Zweedse tweewieler. En veiligheid boven alles natuurlijk dus hier wordt niet gefietst zonder fietshelm. Tot de leeftijd van 15 jaar is het dragen van een fietshelm verplicht en ben je ouder dan 15 en je fietst zonder helm dan ben je óf een eigenwijze buitenlander óf levensmoe. Al menigmaal ben ik voor gek versleten omdat ik het waag om te fietsen zonder helm en ik ben zelfs al een keer op mijn criminele gedrag door een snotneus van een een jaar of vier gewezen. "Ach kreng, zal ik jou eens effe op het spoor gooien".
En het ergste zijn de randdebielen die met hun fietshelm op in de trein gaan zitten. Echt, een touw en een boom dan kan ik gaan hangen want dat is de enige optie als ik met een fietshelm op in een trein ga zitten.

Maar kijk je vervolgens naar de staat van de Zweedse tweewieler dan begrijp je meteen waarom een Zweed een helm draagt als hij fietst. Maximaal drie versnellingen terwijl het hier wemelt van de heuveltjes. Dus met een snelheid van pak 'm beet 8 km per uur wordt er gepeddeld. Bij die snelheid lig ik zelf zeker binnen enkele ogenblikken aan het asfalt te likken.
Geen verlichting want verlichting op een fiets is hier een extra optie als je het kreng koopt en het is het eerste waar de koper voor bedankt. Hun jas is behangen met reflectors maar op de fiets is geen reflector te vinden, zelfs niet op de banden wat in Nederland al 20 jaar verplicht is. "Goh, apart zo'n witte streep die je op je band geschilderd hebt. Artistiek ook".
De bagagedrager, als die er al op zit, is uitsluitend voor de sier want je kunt er nog geen envelop op vervoeren en van snelbinders hebben ze al helemaal nog nooit gehoord. Savannah is eens staande gehouden door de politie omdat ze bij een vriendinnetje achterop de fiets zat - wat op zich al een poging tot levensbeëindiging was aangezien zo'n bagagedrager dus niets houdt. Ze kreeg een waarschuwing omdat ze geen helm droeg en bovendien ouder was dan de bestuurder van de fiets wat in Zweden blijkbaar ook verboden is. Degene die vervoerd wordt, moet jonger zijn dan de bestuurder van de fiets en bovendien moet de bestuurder van de fiets ouder zijn dan 16 jaar. Moet je in Nederland om komen. Nog voordat een fietsje van zijn zijwieltjes is ontdaan, zitten er al drie peuters tegelijkertijd op en de oudste is met een beetje geluk net drie.

Verder zit er vrijwel nooit een bel op een fiets dus als ik zelf mijn bel gebruik om wandelaars op een fietspad te waarschuwen, schrikken de meesten zich een dubbele tia.
Ook zoiets, een fietspad in Zweden is geen fietspad maar een fiets/voetpad. Fietspaden uitsluitend voor fietsers zijn er niet maar moeten altijd gedeeld worden met voetgangers. Voetgangers lopen óf aan de verkeerde kant (links) óf in het midden van het fiets/voetpad en waar jij dan als fietser moet rijden mag je zelf uitzoeken.

Een gesloten kettingkast is een onbekend begrip voor een Zweedse fiets, de meeste fietsen hebben zelfs geen open kettingkast maar helemaal geen kettingkast wat op zich wel handig is als die verrotte ketting eraf is gelopen. Maar dat gebeurt dan weer nooit bij mijn vertrouwde Batavus.

Een Zweedse damesfiets is te krijgen in maat 49 en 53 en met een beetje mazzel ook in maat 57. Mijn eigen fiets heeft maatje 63 wat geschikt is voor mensen langer dan 1.80 m.zoals ik. Als ik op een Zweedse fiets zou fietsen dan ziet dat er niet uit want ik zou met mijn knieën over het asfalt slepen. Wat de meeste Zweden trouwens ook doen want ze hebben werkelijk geen kaas gegeten van lengte en fietshoogte. We zagen eens in een winkel een meisje van een jaar of zes op een moutainbike voor volwassenen klimmen. Ze kon met geen mogelijkheid met haar voeten bij de grond en zelfs nauwelijks bij de trappers. Haar moeder keek het drie seconden aan en zei toen:"Mooi, die past, en anders groeit ze er wel in". Als het arme kind op haar snufferd gaat heeft ze gelukkig wel een helm op en haalt ze alleen haar beide knieën, haar polsen en haar ellebogen open.
Waar je ook vreselijk van onderuit kan gaan zijn de Zweedse fietremmen. Uitsluitend handremmen, ook al zijn het naafremmen, zijn niet toegestaan. Dus als je al een handrem hebt, dan heb je er slechts één met een remblokje op je voorwiel én een terugtraprem. Die handrem is dus eigenlijk overbodig. En als je dan even stopt met trappen omdat je bijvoorbeeld een heuveltje afrijdt, en je beweegt per ongeluk een been dan lig je ook meteen te zwemmen op het asfalt omdat je wiel totaal blokkeert.

Ik ben een eigenwijze buitenlander en fiets dapper door op mijn oude, vertrouwde Batavusje. Met verlichting voor en achter, reflectorbanden, reflectoren op de pedalen en een reflector op mijn stevige bagagedrager, jasbeschermers, een gesloten kettingkast, naafremmen voor en achter, vering in stuurpen en zadel, brede antilekbanden met profiel, mijn superhandige fietstassen waar ik veel bekijks mee heb en mijn gelzadel op juiste hoogte gemonteerd. En zonder helm. Nou ja, dan vraag ik er gewoon om, nietwaar?






(Een Zweedse fiets, nu slechts € 699,=)


Pilen Sport med rullnav och batterilyse fram och bak








woensdag 6 november 2013

Vrijetijdsbesteding

Als kind beschik je over een stapel vrije tijd die vooral opgaat aan buiten spelen, althans zo was dat in mijn tijd. Maar omdat mijn moeder ook vond dat een deel van die vrije tijd nuttig besteed moest worden, zat ik verplicht op pianoles en athletiek. En als we dan praten over kapitaalvernietiging dan was dat het ultieme voorbeeld van kapitaalvernietiging. Vijf jaar lang op de muziekschool en 8 jaar pianoles en ik kon aan het eind van de rit nog steeds geen noot lezen.

Op athletiek lag de nadruk op rennen en dan bij voorkeur hard. Ik had een hekel aan hardrennen en wel om twee redenen; ten eerste had ik astma wat destijds werd bestempeld als lui en niet vooruit te branden en ten tweede rende mijn jongere broertje als een kievit tussen de kippen en moest ik vaak horen dat ik een voorbeeld aan hem moest nemen. Op de 1000 meter wandelde ik driekwart van de afstand keuvelend met mijn vriendinnetje over de sintelbaan, wetende dat ik op die 1000 meter geen enkele fatsoenlijke tijd zou neerzetten. Ach, ik was pas acht.
Om het prestatievermogen van mij en mijn leeftijdsgenootjes te verbeteren kregen we voor elke keer dat we de 1000 meter in 10 minuten hadden gerend een stempel in een boekje en bij vijf stempels een lintje dat moeders vol trots op je trainingspak mocht naaien. Mijn broer had zes lintjes, mijn stempelboekje bleef angstvallig leeg.

Mijn vrije tijd is met een full time baan, een huishouden, drie kinderen en een kleinkind net zo zeldzaam als een winter zonder sneeuw in Zweden. Maar ik heb, zoals ik al eerder schreef, volledig onverwacht toch mijn hart verpand aan hardlopen. Of eigenlijk meer sneller lopen dan de gemiddelde Zweed. In het begin liep ik op een training van 30 minuten 5 minuten wat sneller en wandelde ik de overige 25 minuten. Maar  de dertig intensieve trainingen hebben ertoe geleid dat ik 8 kilometer kan joggen zonder één keer op adem te hoeven komen en dat bovendien ook nog doe binnen 55 minuten. Uiteraard ben ik niet wonderbaarlijk genezen van astma maar twee pufjes voor ik de benen neem zijn voldoende om te blijven ademen.

Sinds twee weken ben ik in 25 lessen aan het trainen voor een tien kilometer trimloop waar ik op 8 december in Hoofddorp aan mee ga doen. En dat ik nog bijzonder ver verwijderd ben van die tien kilometer bleek gisteren in les 6.
In les 6 loop je 45 minuten in jogtempo en heb je 6 versnellingen waarbij je 30 seconden alles moet geven. De eerste twee versnellingen waren zwaar maar ik heb het nog kunnen navertellen dus blijkbaar op mijn niveau. Maar toen kwam de derde versnelling. Bij het seintje 'go' van Evy in mijn oortjes sprong ik weg als een hinde in het veld. Nou ja, bij wijze van spreken dan want ondanks mij intensieve looptrainingen en mijn 5/2 dieet blijft het gevecht met mijn weegschaal een verloren strijd en is maatje 38 vooralsnog een utopie.
Ik wachtte met spanning op de mededeling van Evy dat mijn vermalijde 30 seconden erop zaten maar wat er ook gebeurde, geen stopteken in mijn oortjes. Dus rende ik door, als een dolle in het maaiveld, figuurlijk dan want ik loop gewoon op een fietspad. Het zweet gutste tussen de bilspleet, mijn hartslag lag net boven de 330, mijn beenspieren produceerden karnemelk wat scheve ogen van de koeien naast het fietspad opleverde en mijn zuurstofniveau kwam op een dramatische 25% uit. Denk ik. Evy had zich volgens mij ontspannen geïnstalleerd achter haar bureau, benen op  tafel, glas wijn in de ene hand en een sigaretje in de andere. Toen ze constateerde dat de bodem van het glaasje wijn in zicht kwam, is ze even naar de keuken gelopen om een nieuwe fles te ontkurken en is ze haar trouwe volgeling straal vergeten. En ik maar rennen.

Na een oneindig lange 90 seconden bedacht Evy dat ik nog steeds aan het rennen was en zei ze met haar zachte vlaamse accent dat ik het prima had gedaan en dat ik het tempo weer mocht verlagen. Dank je de koekkoek, ik lag voor dood op dat fietspad. Die andere drie versnellingen heb ik maar gelaten voor wat ze waren, ik moet ook rekening houden met mijn leeftijd, nietwaar?

Zoals gezegd, ik heb nog even te gaan voor die trimloop in Hoofddorp, zeker als ik niet na de bezemwagen naar binnen wil strompelen.
Maar ik ga wel aan mijn moeder vragen of ze een lintje op mijn mouw wil naaien, dat heb ik onderhand wel verdiend.

En tot slot vraag ik me af waarom er een uiterste houdbaarheidsdatum op een reep chocola staat. Maar dat is weer een vraag van heel andere orde.